İçeriğe atla İçeriğe atla
Sözlük

Glukoneogenez Nedir?

Glukoneogenez

Önizleme

Hüseyin Akbulut, MSc (2026). Glukoneogenez Nedir?. Sporeus. Erişim, 25 Ekim 2026. https://sporeus.com/sozluk/glukoneogenez/

Güncellendi: ·
Okunuş/glu-ko-ne-o-ge-nez/İngilizceGluconeogenesisKategoriFizyolojiDüzeyİleri
Kısa Tanım: Karaciğerde ve böbreklerde glikoz dışı öncülerden (laktat, gliserol, amino asitler) yeni glikoz sentezlenmesi süreci. Uzun süreli egzersizde kan şekerinin korunmasında kritik rol oynar.

Detaylı Açıklama

Glukoneogenez, karaciğerde ve sınırlı ölçüde böbrekte glikoz dışı öncü maddelerden glikoz sentezleyen metabolik yoldur. Temel öncüler laktat, gliserol (trigliserit yıkımından) ve alanin/glutamin gibi glukojenik amino asitlerdir. Uzun süreli egzersizde karaciğer glikojen depoları azaldığında glukoneogenez kan glikozunu korumak için kritik önem kazanır. Kortizol, glukagon ve epinefrin glukoneogenezi uyarırken insülin baskılar. Laktatın glukoza dönüştürülmesi Cori döngüsünün bir parçasıdır ve egzersiz sırasında laktat-glikoz dengesini sağlar. Aşırı uzun egzersizlerde (ultramaraton, Ironman) glukoneogenez yetersiz kalırsa hipoglisemi gelişebilir; bu durum performans için kritik bir tehlike sinyalidir. Antrenman, karaciğerin glukoneogenetik kapasitesini iyileştirebilir.

Sporculara Klinik Önemi

Ultra-uzun mesafe sporlarında hipoglisemi önleme ve yarış beslenme stratejisi planlamasında kritik süreç.

İlgili Kavramlar

Glikojen, Cori Döngüsü, Laktat, Glikoliz

Kaynak: Wahren et al., Journal of Clinical Investigation, 1971

→ Cori Döngüsü

Bu içerik faydalı oldu mu?
Hüseyin Akbulut
Yazar Hüseyin Akbulut, MSc Antrenör

Spor Bilimleri Lisans (kürek branşı), Marmara Üniversitesi Yüksek Lisans. Marmara Üniversitesi Nörobilim Laboratuvarı'nda EEG tabanlı motor nöron sınıflandırması üzerine yüksek lisans tezi.

  • 540pp EŞİK Kitabı
  • MSc Spor Bilimleri
  • Marmara Üniversitesi
Tam profil
Temel Bilgiler
Detaylı Açıklama Glukoneogenez, karaciğerde ve sınırlı ölçüde böbrekte glikoz dışı öncü maddelerden glikoz sentezleyen metabolik yoldur. Temel öncüler laktat, gliserol (trigliserit yıkımından) ve alanin/glutamin gibi glukojenik amino asitlerdir. Uzun süreli egzersizde karaciğer glikojen depoları azaldığında glukoneogenez kan glikozunu korumak için kritik önem kazanır. Kortizol, glukagon ve epinefrin glukoneogenezi uyarırken insülin baskılar. Laktatın glukoza dönüştürülmesi Cori döngüsünün bir parçasıdır ve egzersiz sırasında laktat-glikoz dengesini sağlar. Aşırı uzun egzersizlerde (ultramaraton, Ironman) glukoneogenez yetersiz kalırsa hipoglisemi gelişebilir; bu durum performans için kritik bir tehlike sinyalidir. Antrenman, karaciğerin glukoneogenetik kapasitesini iyileştirebilir. Sporculara Klinik Önemi

Ultra-uzun mesafe sporlarında hipoglisemi önleme ve yarış beslenme stratejisi planlamasında kritik süreç.

İlgili Kavramlar

Glikojen, Cori Döngüsü, Laktat, Glikoliz