İçeriğe atla İçeriğe atla

Sodyum

Sodyum Nedir? — Spor Bilimleri Sözlüğü

Önizleme

Hüseyin Akbulut, MSc (2026). Sodyum. Sporeus. Erişim, 8 Ekim 2026. https://sporeus.com/sozluk/sodyum/

1 dk okuma
Okunuş/sod-yum/İngilizceSodiumKategoriFizyolojiDüzeyTemel
Kısa Tanım: Hücre dışı sıvının başlıca katyonu; su dengesi, kan basıncı ve sinir iletiminde kritik rol oynar. Sporcular için terleme ile kaybedilen en önemli elektrolittir.

Detaylı Açıklama

Sodyum (Na⁺), vücuttaki temel hücre dışı katyon olarak ozmotik basıncın ve sıvı dengesinin düzenlenmesinde merkezi rol üstlenir. Normal serum sodyum değeri 136–145 mmol/L arasındadır. Egzersiz sırasında ter yoluyla önemli miktarda sodyum kaybedilir; bireysel ter sodyum konsantrasyonu 20–80 mmol/L arasında geniş bir aralık gösterir. Sodyum eksikliği; kas krampları, bulantı, baş dönmesi ve hiponatremiye yol açabilir. Yalnızca su içilerek uzun süreli egzersiz yapıldığında kan sodyum konsantrasyonu düşerek hiponatremi gelişebilir ve bu yaşamı tehdit eden bir durumdur. Sporcu içeceklerindeki sodyum (500–700 mg/L) sıvı emilimini destekler; ancak bu içecekler kana göre hipotoniktir ve aşırı içildiklerinde hiponatremiyi önlemez. Egzersize bağlı hiponatreminin başlıca nedeni aşırı sıvı alımıdır; güncel öneri susadıkça içmektir. Uzun etkinliklerde sodyum gereksinimi, terleme hızı ve ter elektrolit profiline göre bireyselleştirilmelidir.

Sporculara Klinik Önemi

Ultramaraton ve triatlon beslenme stratejisinde hiponatremi önlemenin merkezindedir.

İlgili Kavramlar

Elektrolit Dengesi, Terleme Hızı, Hiponatremi, Sporcu İçeceği

Kaynak: Hew-Butler et al., Clinical Journal of Sport Medicine, 2015

Bu içerik faydalı oldu mu?
Hüseyin Akbulut
Yazar Hüseyin Akbulut, MSc Spor Bilimcisi · Sporeus Kurucusu

Spor Bilimleri Lisans (kürek branşı), Marmara Üniversitesi Yüksek Lisans. Marmara Üniversitesi Nörobilim Laboratuvarı'nda EEG tabanlı motor nöron sınıflandırması üzerine yüksek lisans tezi.

  • 540pp EŞİK Kitabı
  • MSc Spor Bilimleri
  • Marmara Üniversitesi
Tam profil
Temel Bilgiler
Detaylı Açıklama Sodyum (Na⁺), vücuttaki temel hücre dışı katyon olarak ozmotik basıncın ve sıvı dengesinin düzenlenmesinde merkezi rol üstlenir. Normal serum sodyum değeri 136–145 mmol/L arasındadır. Egzersiz sırasında ter yoluyla önemli miktarda sodyum kaybedilir; bireysel ter sodyum konsantrasyonu 20–80 mmol/L arasında geniş bir aralık gösterir. Sodyum eksikliği; kas krampları, bulantı, baş dönmesi ve hiponatremiye yol açabilir. Yalnızca su içilerek uzun süreli egzersiz yapıldığında kan sodyum konsantrasyonu düşerek hiponatremi gelişebilir ve bu yaşamı tehdit eden bir durumdur. Sporcu içeceklerindeki sodyum (500–700 mg/L) sıvı emilimini destekler; ancak bu içecekler kana göre hipotoniktir ve aşırı içildiklerinde hiponatremiyi önlemez. Egzersize bağlı hiponatreminin başlıca nedeni aşırı sıvı alımıdır; güncel öneri susadıkça içmektir. Uzun etkinliklerde sodyum gereksinimi, terleme hızı ve ter elektrolit profiline göre bireyselleştirilmelidir. Sporculara Klinik Önemi

Ultramaraton ve triatlon beslenme stratejisinde hiponatremi önlemenin merkezindedir.

İlgili Kavramlar

Elektrolit Dengesi, Terleme Hızı, Hiponatremi, Sporcu İçeceği