İçeriğe atla İçeriğe atla
Egzersiz Testleri

Maksimal Anaerobik Koşu Testi (MART): Protokol ve Uygulama

Maksimal Anaerobik Koşu Testi (MART): Protokol ve Uygulama

Önizleme

Hüseyin Akbulut, MSc (2026). Maksimal Anaerobik Koşu Testi (MART): Protokol ve Uygulama. Sporeus. Erişim, 20 Kasım 2026. https://sporeus.com/egzersiz-testleri/maksimal-anaerobik-kosu-testi-mart/

Güncellendi: ·

Ölçtüğü Parametre: Anaerobik koşu gücü ve kapasitesi

İçindekiler
  1. Protokol
  2. Formül
  3. Gerekli Ekipman
  4. Değerlendirme
  5. Pratik Uygulamalar
  6. Sınırlılıklar

Zorluk Düzeyi: Çok zor  |  Kategori: Anaerobik

Protokol

Maksimal Anaerobik Koşu Testi (MART), Rusko ve ark. (1993) tarafından geliştirilen ve koşu bandında artan hızlarda yapılan kısa koşu tekrarlarıyla anaerobik koşu gücünü değerlendiren bir laboratuvar testidir.

Hazırlık: Yüksek hızlara ve eğime ayarlanabilen bir koşu bandı gereklidir. Katılımcının vücut ağırlığı kaydedilir. Kan laktat ölçer ve kalp atım hızı monitörü hazırlanır. Isınma: yaklaşık 10 dakika hafif ve orta tempolu koşu.

Protokol: Test, 20 saniyelik koşu tekrarlarından ve aralarındaki 100 saniyelik dinlenmelerden oluşur. Koşu bandı eğimi sabit tutulur, hız her tekrarda belirli bir miktar artırılır. Test, katılımcı 20 saniyelik koşuyu belirlenen hızda tamamlayamayana kadar sürer. Başlangıç hızı ve hız artışı sporcunun düzeyine göre seçilir ve her testte aynı tutulmalıdır.

Veri Kaydı: Her tekrardan sonra kan laktat örneği alınabilir; kalp atım hızı ve tamamlanan son hız kaydedilir. Laktat-hız ilişkisi grafiğe çizilir.

Hesaplama: Başlıca sonuç, ulaşılan maksimal koşu hızıdır (VMART); orijinal yöntemde bu hız, koşu bandı hızı ve eğiminden hesaplanan oksijen talebi (ml/kg/dak) cinsinden de ifade edilir. Belirli laktat değerlerindeki (ör. 3 ve 10 mmol/L) hızlar submaksimal göstergeler olarak kullanılabilir.

Test Sonrası: Aktif soğuma 10 dakika yapılır. Kan laktat test sonrasında tekrar ölçülebilir. Sonuçlar anaerobik koşu gücünün takibi için raporlanır.

Formül

VMART = 20 saniyelik koşusu tamamlanabilen en yüksek hız (m/s veya km/sa); orijinal yöntemde koşu bandı hız ve eğiminden hesaplanan O₂ talebi (ml/kg/dak) olarak da verilir

Gerekli Ekipman

koşu bandı (yüksek hız kapasiteli), kalp atım hızı monitörü, kan laktat ölçer

Değerlendirme

Bu test için yaygın kabul görmüş tek bir norm tablosu yoktur. Sonuçlar en iyi, kişinin aynı protokol ve aynı ekipmanla yapılan önceki ölçümleriyle (ve varsa sağ-sol karşılaştırmasıyla) değerlendirilir.

Pratik Uygulamalar

MART, elit dayanıklılık ve güç sporcularında anaerobik kapasite değerlendirmesi ve bireyselleştirilmiş anaerobik antrenman yoğunluğu belirlenmesinde kullanılmaktadır.

Sınırlılıklar

Yüksek hız kapasiteli koşu bandı gerektirir. Kan laktat ölçümü zahmetlidir ve teknik bilgi gerektirir. Geniş popülasyonlara uygulanamaz.

İlgili Testler: Wingate Anaerobik Test (30 saniye), Laktat Eşiği Saha Testi, Kan Laktat Basamaklı Test

Kaynaklar: Rusko H, Nummela A, Mero A. (1993). A new method for the evaluation of anaerobic running power in athletes. European Journal of Applied Physiology and Occupational Physiology, 66(2): 97-101.; Nummela A, Alberts M, Rijntjes RP, Luhtanen P, Rusko H. (1996). Reliability and validity of the maximal anaerobic running test. International Journal of Sports Medicine, 17(Suppl 2): S97-S102.

Bu içerik faydalı oldu mu?
Hüseyin Akbulut
Yazar Hüseyin Akbulut, MSc Antrenör

Spor Bilimleri Lisans (kürek branşı), Marmara Üniversitesi Yüksek Lisans. Marmara Üniversitesi Nörobilim Laboratuvarı'nda EEG tabanlı motor nöron sınıflandırması üzerine yüksek lisans tezi.

  • 540pp EŞİK Kitabı
  • MSc Spor Bilimleri
  • Marmara Üniversitesi
Tam profil
Temel Bilgiler
Protokol Maksimal Anaerobik Koşu Testi (MART), Rusko ve ark. (1993) tarafından geliştirilen ve koşu bandında artan hızlarda yapılan kısa koşu tekrarlarıyla anaerobik koşu gücünü değerlendiren bir laboratuvar testidir. Hazırlık: Yüksek hızlara ve eğime ayarlanabilen bir koşu bandı gereklidir. Katılımcının vücut ağırlığı kaydedilir. Kan laktat ölçer ve kalp atım hızı monitörü hazırlanır. Isınma: yaklaşık 10 dakika hafif ve orta tempolu koşu. Protokol: Test, 20 saniyelik koşu tekrarlarından ve aralarındaki 100 saniyelik dinlenmelerden oluşur. Koşu bandı eğimi sabit tutulur, hız her tekrarda belirli bir miktar artırılır. Test, katılımcı 20 saniyelik koşuyu belirlenen hızda tamamlayamayana kadar sürer. Başlangıç hızı ve hız artışı sporcunun düzeyine göre seçilir ve her testte aynı tutulmalıdır. Veri Kaydı: Her tekrardan sonra kan laktat örneği alınabilir; kalp atım hızı ve tamamlanan son hız kaydedilir. Laktat-hız ilişkisi grafiğe çizilir. Hesaplama: Başlıca sonuç, ulaşılan maksimal koşu hızıdır (VMART); orijinal yöntemde bu hız, koşu bandı hızı ve eğiminden hesaplanan oksijen talebi (ml/kg/dak) cinsinden de ifade edilir. Belirli laktat değerlerindeki (ör. 3 ve 10 mmol/L) hızlar submaksimal göstergeler olarak kullanılabilir. Test Sonrası: Aktif soğuma 10 dakika yapılır. Kan laktat test sonrasında tekrar ölçülebilir. Sonuçlar anaerobik koşu gücünün takibi için raporlanır. Formül

VMART = 20 saniyelik koşusu tamamlanabilen en yüksek hız (m/s veya km/sa); orijinal yöntemde koşu bandı hız ve eğiminden hesaplanan O₂ talebi (ml/kg/dak) olarak da verilir

Gerekli Ekipman

koşu bandı (yüksek hız kapasiteli), kalp atım hızı monitörü, kan laktat ölçer

Değerlendirme

Bu test için yaygın kabul görmüş tek bir norm tablosu yoktur. Sonuçlar en iyi, kişinin aynı protokol ve aynı ekipmanla yapılan önceki ölçümleriyle (ve varsa sağ-sol karşılaştırmasıyla) değerlendirilir.