📖 1 dakika okuma süresi
Güncel kalın
Okunuş: /lak-tat me-ki-ği/ | İngilizce: Lactate Shuttle | Kategori: Fizyoloji | Düzey: İleri
Detaylı Açıklama
Laktat mekiği hipotezi, George Brooks tarafından 1984’te öne sürülen ve laktatın hem hücre içi hem hücreler arası ve hem de organlar arası taşındığını açıklayan metabolik modeldir. Geleneksel görüşün aksine laktat yalnızca anaerobik metabolizmanın atık ürünü değildir; oksidatif kapasite yüksek dokular (kalp kası, yavaş kasılan kas lifleri, beyin) tarafından aktif olarak yakıt olarak kullanılabilir. Monokarbosilat taşıyıcıları (MCT), laktatın hücre zarlarından geçişini kolaylaştırır. Aerobik antrenmanla MCT yoğunluğu artar ve laktat temizlenme kapasitesi iyileşir. Karaciğer, böbrek ve kalp de laktatı enerji substratı olarak kullanır. Bu görüş, ‘laktat eşiği’ kavramını da yeniden çerçevelemiştir: eşik, üretim ile tüketim arasındaki dengenin değiştiği noktadır.
Sporculara Klinik Önemi
Yüksek yoğunluklu antrenman ve toparlanma fizyolojisinin modern yorumu; laktat hedef değerlerinin tasarımında kullanılır.
İlgili Kavramlar
Laktat Eşiği, Cori Döngüsü, Aerobik Metabolizma, Monokarbosilat Taşıyıcı
Kaynak: Brooks, Medicine & Science in Sports & Exercise, 1986
Spor bilimindeki son gelişmeleri kaçırmayın
Kanıta dayalı spor bilimi içerikleri, antrenman ipuçları ve yeni yazıların ilk okuyucusu olmak için abone olun.